Jesteś tutaj: Mniarogekko chahoua
Projekt Winkler & Radecki.
Wszelkie prawa autorskie zastrzeżone.

Nazwa łacińska

Mniarogekko chahoua (Bavay,  1869)
(do niedawna Rhacodactylus chahoua)

Nazwa polska

Gatunek nie posiada polskiej nazwy,
można się jednak spotkać z potocznymi
nazwami "gekon omszały/omszony".

Nazwa angielska

Mossy Prehensile-tailed Gecko

Występowanie

Występuje zarówno na wyspie Grande Terre, jak i  Isle of Pines Nowej Kaledonii.

Długość życia

Gatunek długowieczny, dożywa co najmniej 20, a prawdopodobnie nawet 30 lat.



Wygląd

Jest to trzeci co do wielkości gatunek dawnych Rhacodactylus. Dorosłe osobniki mierzą około 25 centymetrów i ważą  ponad 50 gram.
Gekony te jako jedyne wśród rodzaju potrafią spiralnie zwinąć ogon, co najczęściej czynią podczas odpoczynku.

W przypadku tego gatunku nie wyróżnia się odmian barwnych lecz terytorialne. Gekony pochodzące z Isle of Pines określa się jako Pine Island (lub skrótem PI). Te, które wywodzą się z wyspy Grande Terre opisywane są jako Mainland (ML). Gekony tuż po wykluciu są brązowe, dopiero w wieku 9-ciu miesięcy zaczynają się wybawiać. Te, z przewagą kolorów czerwonego oraz pomarańczowego, a także białawymi plamami na grzbiecie, pochodzą zazwyczaj z PI. Ponadto gekony PI osiągają także nieco większe rozmiary niż ML. Jednakże w rzeczywistości trudno jest odróżnić obie odmiany i podczas kupna jedyne informacje dotyczące pochodzenia osobników, którymi możemy się kierować to te, jakimi dysponuje sprzedawca.

Zachowanie

M. chahoua wykazuje aktywność nocną.  W ciągu dnia gekony odpoczywają wśród roślinności i szczelinach pni.
Zaleca się trzymanie ich w niewielkich haremach składających się z kilku samic. Samców nie należy umieszczać w jednym terrarium gdyż będą one walczyć ze sobą.

Młode osobniki, nawet różniące się rozmiarem, można trzymać w grupach, gdyż nie wykazują one skłonności do kanibalizmu.
Gatunek niechętnie odrzuca ogon, autotomia zdarza się bardzo sporadycznie. Jeśli jednak gekon go straci, to ogon powoli będzie odrastał.

Gekony te tolerują branie na ręce i spacery po dłoniach. Nie należy jednak niepokoić zwierząt zbyt często, gdyż jest to dla nich sytuacja stresująca i nawet najspokojniejsze osobniki przy najbliższej sposobności będą starały się zeskoczyć z dłoni i uciec.
Jaszczurki można także próbować karmić owadami z pęsety oraz podawać im owoce lub przeciery owocowe na palcach- większość osobników chętnie je zliże.

Terrarium

M. chahoua może być hodowany w takich samych warunkach, jak opisane w artykule dotyczącym hodowli C. ciliatus, który dostępny jest tutaj.

Żywienie

Podstawowe zasady dotyczące żywienia M. chahoua są takie same jak w przypadku gekona orzęsionego (artykuł dostępny tutaj). Jednak w przypadku tego gatunku należy szczególną uwagę zwrócić na suplementację. Dorosłe samice składające jaja potrzebują większych ilości wapnia, które to należy im dostarczać przy każdym karmieniu. 

Zdrowie

Aspekty zdrowotne hodowli M. chahoua są takie samie jak w przypadku C. ciliatus - zachęcam do zapoznania się z opisem tego gatunku (dostępny tutaj).

Dymorfizm płciowy

U młodych M. chahoua można określić płeć gdy długość od pyska do nasady ogona wynosi co najmniej 7,5 cm. Oglądając łuski nad szczeliną kloaczną, u samców dostrzec można pory preanalne, których u samic brak. Dorosłe samce posiadają duże, okrągłe zgrubienie u podstawy ogona stanowiące parzysty narząd kopulacyjny.

Rozmnażanie

M. chahoua osiągają dojrzałość płciową zazwyczaj między 14 a 18 miesiącem życia. Nie powinno się ich jednak rozmnażać, dopóki nie osiągną wieku minimum 1,5 roku, a niektóre samice dojrzewają nawet 2 lata. Minimalna waga samicy gotowej do rozrodu to 50 gram.

Do kopulacji dochodzi w nocy, są one poprzedzone zalotami samca. Wydaje on charakterystyczne dźwięki i potrząsa głową próbując jednocześnie pochwycić samicę za ogon lub nogę, a następnie posuwać się wyżej by w końcu trzymając samicę za skórę u podstawy czaszki odbyć kopulację. Po około 6 tygodniach od kopulacji samica składa dwa jajka zakopując je w podłożu, jednak niezbyt głęboko. Te, które pozostawi na powierzchni, będą prawdopodobnie niezapłodnione. Kolejne jajka zostaną złożone po około 60 dniach. W ciągu jednego sezonu samica produkuje zazwyczaj 6 jajek, a maksymalnie 12 - gdy jest intensywnie karmiona i w doskonałej formie.

Z uwagi na fakt, że skorupka jajek jest u tego gatunku niezwykle gruba, ich produkcja jest ogromnym obciążeniem dla samic. Dlatego w trakcie sezonu rozrodczego należy bezwzględnie przestrzegać zasady podawania wapnia z witaminą D3 przy każdym posiłku. Samicę można również wspomóc montując w terrarium żarówkę UVB 2,0. Tuż po złożeniu jajek przez tydzień można podawać jej 2 razy dziennie niewielkie (np. 1-2 krople) ilości preparatów wapniowych - np. "ludzkich" syropów z wapniem i D3 (Sanosvit), lub preparatów do rozpuszczania z wodą (np. Rescuecal, Repashy Superfoods). Najgroźniejszym stanem jest tzw. "calcium crush" podczas którego obserwuje się niekontrolowane skurcze mięśni całego ciała (tężyczkę), miękką szczękę i ogólne osłabienie. Może również dość do odrzucenia ogona. Jeśli samica znajdzie się w tak poważnym stanie należy niezwłocznie oddzielić ją od grupy, umieścić w niewielkim pojemniku wyposażonym w żarówkę UVB 2,0 (naświetlanie 6-8 godzin dziennie) i rozpocząć suplementację wapniową preparatami w płynie. Niewykonanie tych czynności czy chociażby dzień zwłoki może doprowadzić do tego, że zwierzęcia nie będzie można już uratować. Gekona powinien także obejrzeć weterynarz, który poda leki wzmacniające i uzupełniające Ca2+. Gdy samica wróci do formy, należy wykluczyć ją z rozrodu w bieżącym sezonie, a w następnym dopuścić do rozrodu tylko, jeśli jej stan nie budzi żadnych zastrzeżeń.

Jajka inkubuje się w temperaturze w zakresie 22-28*C w odpowiednim substracie, który stanowić mogą włókno kokosowe, mech, perlit oraz ich mieszanki. Substrat powinien być wilgotny lecz nie mokry - po ściśnięciu go w dłoni nie może wyciekać woda. Jajka zakopuje się w podłożu do 2/3 ich wysokości.

Należy zaznaczyć, że w przypadku M. chahoua istotnym aspektem są grubość i struktura skorupki jajka. Z uwagi na fakt, iż jest ona bardzo gruba, niektóre młode nie są w stanie jej przebić, a więc wykluć się. Ponadto jeśli skorupka jest cienka, jej faktura nierówna, zarodek może nie rozwijać się prawidłowo. Takie młode również się nie wyklują.

W zależności od temperatury inkubacji, zazwyczaj po 65-100 dniach klują się młode mierzące 8 - 10 cm. Można je od razu przenieść do innego pojemnika. Doskonałym pierwszym posiłkiem dla młodych jest jogurt owocowy, który po pierwszym linieniu młodych można zastąpić owadami i przecierami owocowymi.

Płeć młodych prawdopodobnie jest zależna od temperatury inkubacji. W temperaturach niższych (20-22*C) wykluwa się więcej samic, natomiast wyższych (26-28*C) większość przychówku to samce.

Po sezonie rozrodczym należy wprowadzić około 3 miesięczny okres zimowania. W tym celu należy obniżyć temperaturę oraz wilgotność i zmniejszyć ilość podawanego pokarmu.




Joanna Winkler

Opracowane na podstawie własnych doświadczeń oraz
Rhacodactylus: The Complete Guide to their Selection and Care
Philippe De Vosjoli, Allen Repashy, Frank Fast


Liczniki
Mniarogekko chahoua (Gekon omszony, omszały)
galeria